Ανακαλύφθηκε ο αρχαιότερος τάφος ανθρώπου

Πριν από 78.000 χρόνια, ένα παιδί τριών ετών πέθανε σε μία περιοχή της Αφρικής που σήμερα ανήκει στην Κένυα. Το παιδί ονομάστηκε Mtoto από τους αρχαιολόγους, από την λέξη “παιδί” στα Σουαχίλι και είναι ιδιαίτερο επειδή αποτελεί το πρώτο περιστατικό σκόπιμης ταφής από Homo sapiens που γνωρίζουμε έως τώρα.

Με το που επισκεφτήκαμε τη σπηλιά Panga ya Saidi, ξέραμε πως ήταν ξεχωριστή. Η τοποθεσία ήταν μοναδική. Επανειλημμένες περίοδοι ανασκαφών εκεί μας βοήθησαν να καταλάβουμε πως πρόκειτε για μοναδική τοποθεσία στη ακτή της ανατολικής Αφρικής, με εξαιρετικά αρχεία ανθρώπινης κουλτούρας 78.000 ετών, τεχνολογικών και συμβολικών δραστηριοτήτων. – Nicole Boivin, Max Plack Institute for the Science of Human History

Ο σκελετός ανακαλύφθηκε για πρώτη φορά το 2013 σε βάθος 3 μέτρων, σε ένα λάκκο κάτω από το πάτωμα της σπηλιάς, υποδεικνύοντας πως πρόκειται για τάφο. Τα μικρά κόκκαλα ήταν τόσο εύθραυστα που δεν μπορούσαν να βγουν στην επιφάνεια τότε. Το 2017 τα κόκκαλα μπήκαν σε γύψο επιτόπου και μεταφέρθηκαν στο National Research Center on Human Evolution (CENIEH) στην Ισπανία. Τα στοιχεία έδειξαν πως υπήρξε μία αποσύνθεση του πτώματος μέσα στο λάκκο που βρέθηκαν τα κόκκαλα. Ανάλυση των δοντιών επιβεβαίωσε την ηλικία του παιδιού, ενώ μικροσκοπικές και χημικές αναλύσεις αποκάλυψαν περισσότερα.

Η τοποθέτηση του παιδιού έγινε στη δεξιά πλευρά του, με τα γόνατα κοντά στο στήθος, ενώ τυλίχτηκε με κάλυμμα. Η μεταθανάτια μετακίνηση του κεφαλιού, υποδεικνύει πως υπήρχε και κάποιου είδους μαξιλαριού ή υποστηρικτικού το οποίο αποσυντέθηκε εντελώς. Όλα αυτά μας αποκαλύπτουν μία σκόπιμη ταφή με τελετουργικά στοιχεία, στα μέσα της Εποχής του Λίθου. Μάλιστα, στην ευρύτερη περιοχή ανακαλύφθηκαν πέτρινα εργαλεία.

Η συγκεκριμένη ανακάλυψη είναι ιδιαιτέρως σημαντική αφού μας επιτρέπει να καταλάβουμε πως οι πρώτοι Homo sapiens αντιμετώπιζαν τους νεκρούς τους. Πρακτικές που σχετίζονται με την κοινωνική τους δομή, τις πνευματικές πεποιθήσεις και συμπεριφορές τους, την τεχνολογία τους και τις προτεραιότητες της κοινωνίας τους.

Η ταφή των νεκρών είναι μία πολιτιστική πρακτική που μοιράζονται οι Homo sapiens και οι Neanderthals. Αυτό το εύρημα μας κάνει να διερωτόμαστε για την προέλευση και την εξέλιξη των νεκρικών πρακτικών μεταξύ δύο πολύ κοντινών ειδών του ανθρώπου και το βαθμό στον οποίο οι συμπεριφορές και τα συναισθήματα διαφέρουν στο ένα από τον άλλο. – Michael Petraglia, Max Planck Institute

Η έρευνα δημοσιεύτηκε στο Nature.