Η μνήμη του ανθρώπου δεν περιορίζεται μόνο στον εγκέφαλο!

Μία επαναστατική μελέτη από το Πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης (NYU) υποδηλώνει ότι ο σχηματισμός μνήμης μπορεί να μην είναι αποκλειστικό φαινόμενο του εγκεφάλου, όπως πιστευόταν μέχρι σήμερα. Η έρευνα, υπό την καθοδήγηση του νευροεπιστήμονα Nikolay Kukushkin, διαπίστωσε ότι τα κύτταρα σε όλο το σώμα μπορεί επίσης να "μαθαίνουν" και να διατηρούν πληροφορίες μέσω επαναλαμβανόμενων συμπεριφορών. Αυτή η διαδικασία, που συνδέεται συνήθως με τα νευρικά κύτταρα, φαίνεται να είναι τελικά θεμελιώδης ιδιότητα πολλών τύπων κυττάρων, αμφισβητώντας τις παραδοσιακές αντιλήψεις σχετικά με τη φύση της μνήμης και της μάθησης.

Η έρευνα, η οποία δημοσιεύτηκε πρόσφατα στο περιοδικό Nature Communications, δείχνει ότι τα νευρικά και νεφρικά κύτταρα παρουσιάζουν το φαινόμενο "μνήμης από επαναλαμβανόμενα διαστήματα", όπου τα επαναλαμβανόμενα μοτίβα χημικής δραστηριότητας ενισχύουν το σχηματισμό μνήμης.

Στα εργαστηριακά τεστ, η ομάδα του NYU εξέθεσε αυτά τα μη-εγκεφαλικά κύτταρα σε χημικούς κύκλους που προσομοιώνουν τη διαδικασία αποθήκευσης μνήμης των νευρώνων. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι γονίδια, συνδεδεμένα με τον σχηματισμό μνήμης στους νευρώνες, ενεργοποιήθηκαν και σε αυτά τα κύτταρα!

Η μελέτη έδειξε επίσης ότι η απόκριση των κυττάρων διέφερε ανάλογα με τη συχνότητα και τη διάρκεια των χημικών κύκλων, όπως στους παλμούς πρωτεϊνικών κινάσεων Α και C (PKA και PKC). Για παράδειγμα, μετά από τέσσερις παλμούς, το "γονίδιο της μνήμης" παρέμεινε ενεργό για μέρες, συγκριτικά με μόλις λίγες ώρες μετά από έναν μόνο παλμό. Σύμφωνα με τον Kukushkin, αυτή η ανακάλυψη υποδεικνύει ότι ο σχηματισμός μνήμης μπορεί να είναι μια γενική ιδιότητα των κυττάρων του ανθρώπου, τα οποία ανταποκρίνονται μοναδικά σε επαναλαμβανόμενα ερεθίσματα, παρόμοια με τους νευρώνες.

Αυτά τα ευρήματα ανοίγουν νέες προοπτικές για την κατανόηση του πώς η "σωματική μνήμη" των μη-εγκεφαλικών κυττάρων μπορεί να επηρεάσει την υγεία και τις ασθένειες. Για παράδειγμα, ο Kukushkin υποστηρίζει ότι αυτή η κυτταρική μνήμη μπορεί να επηρεάσει τον τρόπο που το πάγκρεας ρυθμίζει το σάκχαρο του αίματος με βάση τα πρότυπα προηγούμενων γευμάτων ή πώς τα καρκινικά κύτταρα "θυμούνται" την έκθεση στη χημειοθεραπεία. Παράλληλα, οι προεκτάσεις για ιατρικές θεραπείες που στοχεύουν σε προβλήματα μνήμης και μάθησης είναι προφανώς πολλές.