ABZÛ Review

Το όνειρο απέχει μια βουτιά...

Το ABZÛ είναι από τις λίγες εκείνες περιπτώσεις που μου έχει τύχει σε παιχνίδι να κοιτάζω για ώρα τη λευκή σελίδα μπροστά μου αδυνατώντας να συγκεντρώσω τις σκέψεις μου. Δεν είναι σαν τα κλασικά παιχνίδια που θα γράψεις λίγα πράγματα για το story, το gameplay, τα γραφικά θα πεις τα υπέρ, τα κατά και τέλος. Πως μπορείς να περιγράψεις μια τέτοια εμπειρία και να αποτυπώσεις σε ένα γραπτό τη σωρεία συναισθημάτων που ακόμα μετά τους τίτλους τέλους συνεχίζει να σε διακατέχει; Είναι σαν εκείνη την αίσθηση που έχεις ξυπνώντας μετά από ένα ευχάριστο όνειρο, δεν μπορείς να το εξηγήσεις αλλά αισθάνεσαι μια απερίγραπτη ευφορία. Ας πάρουμε, λοιπόν, μια βαθιά ανάσα και πάμε να βουτήξουμε στον ονειρικό κόσμο αυτού του ιδιαίτερου παιχνιδιού.

Ξεκινώντας να πούμε μερικά λόγια για την Giant Squid, το studio που είναι υπεύθυνο γι’ αυτό το μαγικό αποτέλεσμα. Αποτελείται από 13 ταλαντούχα άτομα τα οποία ενώθηκαν κάτω από τον Matt Nava (τον art director των Flower και Journey) με ένα κοινό «πιστεύω»: ότι τα video games μπορούν να γίνουν κάτι παραπάνω από απλή ενασχόληση. Μπορούν να γίνουν το καλλιτεχνικό εκείνο μέσο που θα προσφέρει θαυμάσιες, ουσιώδεις και ανεξίτηλες στο χρόνο εμπειρίες. Θέλουν να προσπαθήσουν να εκπληρώσουν έναν κοινό στόχο που ως ομάδα έχουν. Να δημιουργήσουν καινοτόμες και συναισθηματικές εμπειρίες που θα εμπνεύσουν, θα αποτάσσουν τη συμβατικότητα και θα ωθήσουν τον παίκτη στα όρια να εξερευνήσει νέα συναρπαστικά μονοπάτια. Πρώτος καρπός αυτού του εγχειρήματός τους είναι το ABZÛ.

Μπορεί εμάς να μας φαίνεται κωμικός ο τίτλος και να παραπέμπει σε φτέρνισμα όμως η ονομασία αυτή όπως το ίδιο το παιχνίδι, έχει βαθύτερο νόημα που φτάνει στην αρχαία Μεσοποταμία και είναι άρρητα συνδεδεμένο με την κοσμοθεωρία των αρχαίων Σουμέριων και Βαβυλώνιων για την πλάση του κόσμου. Σύμφωνα, λοιπόν, με αυτούς, το ABZÛ προέρχεται από το συνδετικό «AB» που σημαίνει ωκεανός και «ZÛ» που είναι η γνώση. Είναι το όνομα της αρχέγονης θάλασσας που δημιούργησε τη ζωή. Βρίσκεται στο κενό μεταξύ του ουρανού και της γης, όντας εκεί πριν τη δημιουργία του ανθρώπου. Λέγεται πως είναι ο οίκος των κοσμικών νερών όπου το καθάριο νερό τρέχει μέσα από υδροφορείς και τροφοδοτεί τις λίμνες, τις πηγές, τα ποτάμια και τα πηγάδια. Επίσης στην Βαβυλωνιακή «Γένεσης» (Enûma Elish) αναφέρονται στον ABZÛ ως θεότητα.

Το ABZÛ δεν σου δίνει τίποτα στο πιάτο αντιθέτως σε πετάει στα βαθιά και σε αφήνει μόνο σου να ανακαλύψεις τον κόσμο του και να βρεις τη θέση σου σε ένα άκρως μαγευτικό περιβάλλον που σφύζει από ζωή και μυστήριο.

Σαν ένα πλάσμα αποτελούμενο από γλυκό νερό όπου μαζί με μια άλλη οντότητα αποτελούμενη από αλμυρό είναι υπεύθυνοι για τη δημιουργία και για τη ζωή πάνω και κάτω απ’ τη θάλασσα. Μύθος; Πραγματικότητα; Η γραμμή μεταξύ των δυο είναι πολύ λεπτή και γίνεται σχεδόν αόρατη όταν μιλάμε για χιλιάδες χρόνια προ Χριστού. Η ιστορία μπορεί να έχει χαθεί και διαβρωθεί σε μύθο μέσα στους αιώνες παραμένοντας μυστήριο καθώς έχουν διασωθεί ελάχιστα έγγραφα και τοιχογραφίες από τότε. Όμως γοητεύει και περιμένει εμάς να την ανακαλύψουμε και να δώσουμε τη δική μας ερμηνεία. Το ABZÛ δεν σου δίνει τίποτα στο πιάτο αντιθέτως σε πετάει στα βαθιά και σε αφήνει μόνο σου να ανακαλύψεις τον κόσμο του και να βρεις τη θέση σου σε ένα άκρως μαγευτικό περιβάλλον που σφύζει από ζωή και μυστήριο.

Το παιχνίδι έχει σαφείς επιρροές από το Journey, τόσο εικαστικά, όσο και στο στήσιμό του. Όπως το Journey ξεκινάει με τον παίκτη καθισμένο στη μέση της ερήμου χωρίς να ξέρει ποιος είναι και γιατί είναι εκεί, έτσι και εδώ ο παίκτης ξυπνά στη μέση του ωκεανού χωρίς να γνωρίζει τίποτα. Το παιχνίδι απλά σε προτρέπει να πατήσεις το R2 και να βουτήξεις στο ταξίδι. Δεν υπάρχει προορισμός, δεν υπάρχει κάποιος στόχος ή τουλάχιστον δεν τον γνωρίζεις εξ’ αρχής. Θα πρέπει να εξερευνήσεις τον ωκεανό μέσα από πανέμορφες φωτεινές αλλά και τρομακτικές σκοτεινές τοποθεσίες, να γίνεις μάρτυρας ενός πλημμυρισμένου ξεχασμένου στο χρόνο πολιτισμού και να βγάλεις μόνος το δικό σου συμπέρασμα, ανακαλύπτοντας στην πορεία το ρόλο σου.

Λέγεται πως είναι ο οίκος των κοσμικών νερών όπου το καθάριο νερό τρέχει μέσα από υδροφορείς και τροφοδοτεί τις λίμνες, τις πηγές, τα ποτάμια και τα πηγάδια. Επίσης στην Βαβυλωνιακή «Γένεσης» (Enûma Elish) αναφέρονται στον ABZÛ ως θεότητα.

Μοναδικός σου σύμμαχος είναι η δυναμική αφήγηση της εικόνας και της μουσικής. Η μόνη σου παρέα θα είναι η θαλάσσια πανίδα και κάποια υποβρύχια ρομποτάκια τα οποία πρέπει να ανακαλύψεις ώστε να σε ακολουθήσουν, προσφέροντάς σου το φακό τους σε σκοτεινά μέρη και τη βοήθειά τους στο να σου ανοίξουν περάσματα σε κάποια δύσκολα σημεία. Θυμίζουν εκείνα τα ιπτάμενα «χαλάκια» του Journey που ανταπέδιδαν πίσω στον παίκτη τον ήχο της επικοινωνίας. Το ίδιο συμβαίνει και στο ABZÛ. Πατώντας το τετράγωνο ο χαρακτήρας μας βγάζει έναν ήχο σαν σόναρ όπου τα ρομποτάκια ανταποδίδουν πίσω δημιουργώντας έτσι ένα είδος επικοινωνίας. Η αλήθεια είναι ότι εκτίμησα την παρέα τους όταν βρέθηκα σε άβολα και σκοτεινά μέρη και ένιωσα την απουσία τους όταν πατούσα ασυναίσθητα το τετράγωνο και δεν τα είχα πλέον μαζί μου. Και τέτοιες στιγμές απόλυτης μοναξιάς θα υπάρξουν. Να είστε σίγουροι.

Ο χειρισμός είναι απλός και βατός. Αν και δυσκολεύτηκα στην αρχή, δεν μου πήρε πάνω από πέντε λεπτά για να τον συνηθίσω. Υπάρχει άλλωστε ελεύθερη η επιλογή για να αντιστρέψετε -αν δε σας βολεύει- τους άξονες της κάμερας και της κίνησης. Το gameplay έχει να κάνει -με τι άλλο- με το κολύμπι. Μπορείτε να επικοινωνείτε με τα ρομποτάκια και να πιάνεστε στα πτερύγια ορισμένων ζώων όπως δελφίνια, σαλάχια, φάλαινες και καρχαρίες για να κολυμπάτε πιο γρήγορα στο χώρο. Υπάρχουν μερικοί γρίφοι στο παιχνίδι που είναι αποκλειστικά περιβαλλοντικοί όπως το να πατήσεις μερικούς μοχλούς για να ανοίξει μια πόρτα, ή να βρεις τα κοραλλιογενή εκείνα σημεία που μπορούν να κόψουν τα ρομποτάκια ώστε να συνεχίσεις παρακάτω. Στον κόσμο αυτό υπάρχουν και κάποια αγάλματα καρχαριών όπου μπορείς να κάτσεις και να «διαλογιστείς». Δεν είναι κάτι το υποχρεωτικό, απλά είναι ένα ευχάριστο διάλλειμα από την εξερεύνηση.

Σ’ αυτή την κατάσταση η κάμερα αλλάζει και ακολουθεί τους οργανισμούς τους οποίους μπορείς με τον αριστερό μοχλό να αλλάζεις και να παρατηρείς το πώς εξελίσσεται η ζωή στο βυθό. Επιπλέον θα πρέπει να ψάχνεις καλά το χώρο γιατί υπάρχουν κρυμμένα σημεία τα οποία απελευθερώνουν κάποια είδη εξισορροπώντας έτσι τον κύκλο της θαλάσσιας ζωής. Όπως στο Journey, έτσι και εδώ δε δίνεται τόση σημασία στο gameplay. Εντελώς πεζά θα το χαρακτήριζα γραμμικό. Όμως ειλικρινά το λέω (και το γράφω χαμογελώντας αυτό) ότι στην τρίωρη αυτή αναζήτηση, δε θα σταθείς καν εκεί. Όταν θα δεις μπροστά σου να ανοίγεται αυτός ο μαγικός κόσμος και τα συναισθήματα το ένα μετά το άλλο να κυριεύουν την καρδιά σου, απλά δε θα σε απασχολεί. Το μόνο που θα θέλεις θα είναι να δεις τι υπάρχει παρακάτω.

Υπεύθυνη γι’ αυτή τη φαντασμαγορική ουτοπία είναι η Unreal Engine 4. Ο θαλάσσιος κόσμος ποτέ δεν ήταν τόσο ζωντανός, τόσο πλούσιος και τόσο μα τόσο όμορφος. Τεράστια ποικιλία ψαριών, θηλαστικών και γενικά όλη η θαλάσσια πανίδα θα κολυμπά γύρω σου και θα σε ακολουθεί στο ταξίδι σου. Το παιχνίδι βασίζεται στην εικόνα και αφήνει αυτή να παίξει το ρόλο της αφήγησης καθώς όπως θα έχεις ήδη καταλάβει διάλογοι δεν υφίστανται. Όμως το ABZÛ δεν θα ήταν τίποτα χωρίς το μαγικό άγγιγμα της μουσικής του Austin Wintory. Ο Wintory και ο Matt Nava (η κεφαλή της Giant Squid Studios) έγιναν καλοί φίλοι στην παραγωγή του Journey ο οποίος αμέσως εξέφρασε την επιθυμία του να συμμετάσχει στην παρθενική αυτή προσπάθεια του studio καθώς μοιράζονται τον ίδιο στόχο και το ίδιο όραμα.

Ο θαλάσσιος κόσμος ποτέ δεν ήταν τόσο ζωντανός, τόσο πλούσιος και τόσο μα τόσο όμορφος.

Ο Wintory είναι ένας καλλιτέχνης που αναζητεί μέσω της σύνθεσης να ωθήσει στα όρια την εκφραστικότητα της μουσικής, δημιουργώντας στον παίκτη εξατομικευμένες και ουσιαστικές διαδραστικές εμπειρίες. Το εγχείρημα του ABZÛ δεν θα μπορούσε να τον αφήσει ασυγκίνητο. Και ευτυχώς για εμάς, διότι δημιούργησε μια εξαίσια ηχητική εμπειρία, αποτυπώνοντας άψογα τα συναισθήματα που θέλει η ομάδα να περάσει στον παίκτη. Βλέποντας τους τίτλους τέλους μπορώ με σιγουριά να πω ότι η δουλειά του είναι ισάξια με αυτή του Journey.

Συνοψίζοντας : Είμαστε τυχεροί που υπάρχουν τέτοια studio στο χώρο όπως η ThatGameCompany και η Giant Squid. Ομάδες λίγων παθιασμένων ανθρώπων οι οποίοι αγαπούν πραγματικά αυτό που κάνουν, έχουν όραμα και θέλουν να προσφέρουν και όχι να αρπάξουν. Εμπειρίες σαν το ABZÛ συναντάμε σπάνια. Κι αν αναλογιστούμε ότι το παιχνίδι είναι η πρώτη δουλειά τους, μόνο χαμόγελα μπορεί να φέρει στα χείλη μας η σκέψη για το μέλλον. Βέβαια η αλήθεια είναι ότι δεν είναι για όλους. Αν κάποιος αναζητά αποκλειστικά δράση με την κλασική έννοια ενός videogame, τότε η πρόταση αυτή δεν θα τον καλύψει. Αν όμως σε ενδιαφέρει να δεις κάτι διαφορετικό και αναζητάς παιχνίδια που προσφέρουν εμπειρίες που δεν συναντάς καθημερινά, τότε το έχεις ήδη αγοράσει και δεν το ξέρεις! Ωστόσο να έχεις υπόψη σου πως δε θα σου δοθεί τίποτα στο πιάτο. Απεναντίας θα σε πετάξει στα βαθιά και θα σε αφήσει μόνο σου να ανακαλύψεις το μυστήριο και συνάμα πανέμορφο κόσμο του. Να γίνεις μάρτυρας των αρχαίων θαυμάτων που κρύβει στο βυθό του και να βρεις το ρόλο σου σε αυτή τη περιπέτεια. Μια περιπέτεια που θα σε κάνει να αισθανθείς φόβο, συντροφικότητα, απομόνωση, ευφορία και δέος. Αν πραγματικά είσαι έτοιμος, απέχεις μόνο μια βουτιά μακριά. Μη το σκεφτείς.
Box Art
Tested on : PS4
Developer : Giant Squid
Publisher : 505 Games
Available for : PC, PS4
Release date : 2016-08-02

23 comment(s)