Ο Jure Grando και ο μακάβριος θρύλος του πρώτου βρικόλακα στην Ευρώπη

Πολύ πριν ο Ουγγροαμερικανός Bela Lugosi υποδυθεί τον Dracula στο Χόλιγουντ και μεταμορφώσει τον βρικόλακα σε διαχρονικό σύμβολο τρόμου, η Ευρώπη είχε ήδη γνωρίσει τη δική της εκδοχή του απέθαντου βαμπίρ. Το όνομά του ήταν Jure Grando Alilović, ζούσε στο χωριό Kringa της Ίστρια, στην Κροατία και θεωρείται ο πρώτος άνθρωπος που καταγράφηκε ιστορικά ως βρικόλακας. Ναι, βρικόλακας. 

Ο μύθος του ξεκινά τη στιγμή του θανάτου του, το 1656, όταν οι συγχωριανοί του πίστεψαν πως η ψυχή του δεν βρήκε ποτέ ανάπαυση. Σύμφωνα με τις μαρτυρίες της εποχής, για δεκαέξι ολόκληρα χρόνια, κάθε φορά που η νύχτα σκέπαζε το χωριό, ο Grando σηκωνόταν από τον τάφο και περιπλανιόταν στα στενά, χτυπώντας τις πόρτες των σπιτιών, κι όποιος άκουγε το χτύπημα πέθαινε λίγες ημέρες αργότερα.

Η χήρα του είχε ισχυριστεί πως ο νεκρός σύζυγός της εμφανιζόταν στο υπνοδωμάτιό τους, με βλέμμα παγωμένο και χαμόγελο στοιχειωτικό και την κακοποιούσε. Ο τρόμος εξαπλώθηκε. Ο ιερέας του χωριού υποστήριξε ότι είδε τη φιγούρα του μέσα στο σκοτάδι και τόλμησε να τον αντικρίσει κρατώντας έναν σταυρό, και με δυνατή φωνή του είπε τα εξής λόγια «Ιδού ο Χριστός, σταμάτα να μας βασανίζεις!». Μετά από δεκαέξι χρόνια φρίκης, ο πρόεδρος του χωριού Miho Radetić συγκέντρωσε εννέα άνδρες. Με σταυρούς, κεριά και ένα παλούκι φτιαγμένο από κρανιά άνοιξαν τον τάφο του Jure Grando. Οι κάτοικοι έλεγαν πως ήταν ένας štrigon, δηλαδή ένας νεκροζώντανος μάγος, όρος που προερχόταν από τη βενετσιάνικη διάλεκτο που αργότερα γέννησε την ευρωπαϊκή λέξη vampire.

Μετά από δεκαέξι χρόνια φρίκης, ο πρόεδρος του χωριού συγκέντρωσε εννέα άνδρες με σταυρούς, κεριά, πριόνια και παλούκια, οι οποίοι πήγαν προς το νεκροταφείο για να ανοίξουν τον τάφο του Jure Grando. Ο μύθος λοιπόν λέει ότι αυτό που αντίκρισαν τους σόκαρε. Αυτό που βρήκαν ήταν το σώμα του άφθαρτο και εκείνον με χαμόγελο στα χείλη και μάτια ανοιχτά. Προσπάθησαν να καρφώσουν το παλούκι στην καρδιά του αλλά το ξύλο αναπήδησε. Τότε, ένας από τους χωρικούς έκοψε το κεφάλι του το πτώμα ούρλιαξε και πλημμύρισε αίμα. Από εκείνη τη νύχτα, λένε ότι το χωριό βρήκε γαλήνη. 

Τα γεγονότα καταγράφηκαν το 1689 από τον λόγιο Johann Weikhard von Valvasor στο έργο του The Glory of the Duchy of Carniola, που φυλάσσεται σήμερα στη Σλοβενία. Σύγχρονες μελέτες από το πανεπιστήμιο του Ζάγκρεμπ αποδίδουν τον μύθο σε φυσικές και ιατρικές εξηγήσεις, όπως η καθυστερημένη αποσύνθεση των σωμάτων σε ψυχρό έδαφος και ασθένειες που προκαλούσαν αλλοιώσεις στην όψη και τη συμπεριφορά των ανθρώπων, όπως η λύσσα και η πορφυρία, οι οποίες συχνά παρερμηνεύονταν ως σημάδια «ζωντανών νεκρών».

Σήμερα, η Kringa έχει μετατρέψει το σκοτεινό της παρελθόν σε τουριστικό αξιοθέατο. Το χωριό φιλοξενεί μουσείο αφιερωμένο στον βρικόλακα Jure Grando, με πίνακες και γλυπτά που αναπαριστούν τη φρίκη του θρύλου. Οι λιγοστοί κάτοικοι, περίπου τριάντα, σπάνια μιλούν γι’ αυτόν, αν και οι μεγαλύτεροι θυμούνται ακόμη τις παλιές διηγήσεις. Ωστόσο, παρά τις αμφιβολίες για το αν υπήρξε πράγματι βρικόλακας, ο Jure Grando έχει χαρίσει στην Kringa παγκόσμια φήμη και αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της ευρωπαϊκής μυθολογίας των βρικολάκων.