Σε μια νέα αμερικανική μελέτη, χημικές ουσίες γνωστές ως «παντοτινά χημικά» εντοπίστηκαν στο 98,8% των 10.566 δειγμάτων ανθρώπινου αίματος που εξετάστηκαν. Πρόκειται για μια πραγματικά τρομακτική ανακάλυψη, αφού πρακτικά σημαίνει ότι 99 στους 100 ανθρώπους έχουν «παντοτινά χημικά» στο αίμα τους. Ωστόσο, το εύρημα δεν σημαίνει από μόνο του ότι κάθε άνθρωπος θα νοσήσει, ούτε δείχνει ποια ποσότητα μπορεί να είναι επικίνδυνη. Ωστόσο, αναδεικνύει με ιδιαίτερη σαφήνεια πόσο εκτεταμένη είναι πλέον η ανθρώπινη έκθεση σε αυτές τις ουσίες.
Τα «παντοτινά χημικά» είναι οι υπερφθοριωμένες και πολυφθοριωμένες αλκυλιωμένες ουσίες, γνωστές διεθνώς ως PFAS. Πρόκειται για μια μεγάλη οικογένεια χημικών, με περισσότερες από 15.000 γνωστές ουσίες στους τοξικολόγους. Ο χαρακτηρισμός «παντοτινά» δεν είναι τυχαίος: οι ουσίες αυτές διασπώνται πολύ δύσκολα και παραμένουν για μεγάλο χρονικό διάστημα στο περιβάλλον. Για δεκαετίες χρησιμοποιήθηκαν σε πολλές βιομηχανικές διαδικασίες, επειδή βοηθούν προϊόντα να αντιστέκονται στο νερό, στη θερμότητα και στο λάδι. Αυτή ακριβώς η χρησιμότητά τους, όμως, είναι και μέρος του προβλήματος.
Σύμφωνα με τους ερευνητές της NMS Labs, ενός εργαστηρίου τοξικολογίας στις Ηνωμένες Πολιτείες, τα στοιχεία προήλθαν από δείγματα ορού και πλάσματος που είχαν σταλεί για έλεγχο PFAS στην Πενσιλβάνια. Η τοξικολόγος Laura Labay ανέφερε ότι το μεγάλο αυτό σύνολο δεδομένων προσφέρει μια «πραγματική εικόνα» του τρόπου με τον οποίο πολλαπλά PFAS εμφανίζονται συχνά μαζί στους ανθρώπους. Η μελέτη δεν διευκρινίζει αν κάποια δείγματα προέρχονταν από το ίδιο άτομο, αλλά οι ερευνητές σημειώνουν ότι το δείγμα είναι μεγάλο και δίνει χρήσιμες ενδείξεις για την έκταση της έκθεσης στον πληθυσμό των ΗΠΑ.
Ένα από τα πιο ανησυχητικά σημεία είναι ότι μόνο το 0,18% των δειγμάτων περιείχε μία μόνο ουσία PFAS. Τα περισσότερα δείγματα περιείχαν σύνθετα μείγματα πολλών διαφορετικών PFAS. Αυτό έχει σημασία, επειδή οι επιστήμονες δεν εξετάζουν πλέον μόνο κάθε χημική ουσία ξεχωριστά, αλλά και το πώς μπορεί να δρα ένα μείγμα ουσιών μέσα στον οργανισμό. Οι επιδράσεις μπορεί να αθροίζονται, να ενισχύονται ή ακόμη και να αλληλεπιδρούν με τρόπους που δεν έχουν πλήρως κατανοηθεί.
Μια ουσία, το υπερφθοροεξανοσουλφονικό οξύ, γνωστό ως PFHxS, ανιχνεύθηκε στο 97,9% των δειγμάτων. Χρησιμοποιείται σε υφάσματα, έπιπλα και κόλλες. Λόγω ανησυχιών για πιθανές επιδράσεις στην υγεία, μεταξύ άλλων στο ήπαρ και στο ανοσοποιητικό σύστημα σε μελέτες σε ζώα, η χρήση της έχει περιοριστεί ή απαγορευθεί σε αρκετές χώρες.
Οι ερευνητές υπογραμμίζουν ότι εξέτασαν κυρίως 13 από τα πιο κοινά PFAS, άρα το πραγματικό χημικό φορτίο μπορεί να είναι μεγαλύτερο. Η μελέτη επίσης δεν μέτρησε τα επίπεδα των ουσιών, αλλά μόνο το αν ήταν ανιχνεύσιμες μέσω φασματομετρίας μάζας, μιας τεχνικής που εντοπίζει χημικές ουσίες με μεγάλη ακρίβεια.
Παρότι δεν έχει αποδειχθεί άμεση σχέση αιτίας και αποτελέσματος για όλες τις πιθανές βλάβες, προηγούμενες έρευνες έχουν συνδέσει τα PFAS με ταχύτερη κυτταρική γήρανση, αλλαγές στον εγκέφαλο και αυξημένο κίνδυνο ορισμένων μορφών καρκίνου.
ΠΗΓΗ: Η νέα αυτή μελέτη, δημοσιεύθηκε στο Journal of Occupational and Environmental Hygiene, και μπορείτε να την διαβάσετε ολόκληρη πατώντας εδώ.
Must Read
Εκατοντάδες καθημερινές χημικές ουσίες βλάπτουν το μικροβίωμα
Το 95% των μπυρών στις ΗΠΑ βρέθηκε με τοξικά “παντοτινά χημικά“
Αντιδράσεις για το νέο Tomb Raider και τη χρήση AI - Τι απαντά η Crystal Dynamics
