AI μεταφράζει αρχαίες πλάκες 5.000 ετών

Ένα νέο επίτευγμα στην τεχνητή νοημοσύνη θα μπορούσε να μας βοηθήσει να ξεκλειδώσουμε τα μυστικά της αρχαίας Μεσοποταμίας, ενός εκ των αρχαιότερων πολιτισμών στον κόσμο.

Αναλυτικότερα, μια ομάδα επιστημόνων από το Ισραήλ ανέπτυξε ένα μοντέλο τεχνητής νοημοσύνης που μπορεί να μεταφράσει αυτόματα κείμενο της ακκαδικής γλώσσας γραμμένο σε σφηνοειδή μορφή στα αγγλικά. Πρόκειται για μια εξαφανισμένη γλώσσα που μιλιόταν στη Μεσοποταμία για πάνω από 3.000 χρόνια, από την τρίτη χιλιετία π.Χ. έως το 75 π.Χ. Γραφόταν σε σφηνοειδή γραφή, ένα σύστημα που αποτελείται από σφηνοειδή σημάδια που γίνονται σε πήλινες πινακίδες με τη χρήση γραφίδας από καλάμι.

Το μοντέλο τεχνητής νοημοσύνης, το οποίο αναπτύχθηκε από ερευνητές του Πανεπιστημίου του Τελ Αβίβ και του Πανεπιστημίου Ariel, χρησιμοποιεί μια τεχνική που ονομάζεται νευρωνική μηχανική μετάφραση, η οποία μετατρέπει τις λέξεις σε αριθμητικά διανύσματα και εφαρμόζει πολύπλοκους μαθηματικούς τύπους για να παράγει προτάσεις σε άλλη γλώσσα. Το μοντέλο εκπαιδεύτηκε σε δύο εκδόσεις, μία που μεταφράζει τη γλώσσα πρώτα σε λατινική γραφή και μία άλλη που μεταφράζει από τις Unicode αναπαραστάσεις των σφηνοειδών σημείων. Η έκδοση με τη λατινική μεταγραφή είχε καλύτερες επιδόσεις, επιτυγχάνοντας ακρίβεια 97%.

Το μοντέλο τεχνητής νοημοσύνης μπορεί να μεταφράσει κείμενα ακκαδικής γλώσσα που έχουν μήκος έως και 118 χαρακτήρες, το οποίο καλύπτει τις περισσότερες από τις πήλινες πινακίδες που έχουν ανακαλυφθεί από τους αρχαιολόγους. Ωστόσο, το μοντέλο δεν είναι τέλειο και μερικές φορές παράγει λάθη ή "ψευδαισθήσεις", οι οποίες είναι μεν συντακτικά σωστές αγγλικές φράσεις αλλά όχι απαραίτητα ακριβείς μεταφράσεις του αρχικού κειμένου. Οι ερευνητές σημειώνουν ότι το μοντέλο εξακολουθεί να είναι χρήσιμο για ένα πρώτο πρόχειρο, το οποίο μπορεί να βελτιωθεί από ειδικούς ή να συγκριθεί με άλλες πηγές στη συνέχεια.

Οι ερευνητές ελπίζουν ότι αυτό το νέο μοντέλο τεχνητής νοημοσύνης θα επιτρέψει σε περισσότερους ανθρώπους να έχουν πρόσβαση και να μελετήσουν την πλούσια πολιτιστική κληρονομιά της αρχαίας Μεσοποταμίας, η οποία περιλαμβάνει διάσημα κείμενα όπως το Έπος του Γκιλγκαμές. Σχεδιάζουν επίσης να βελτιώσουν το μοντέλο τους περαιτέρω, εκπαιδεύοντάς το με περισσότερα δεδομένα και προσθέτοντας περισσότερα χαρακτηριστικά, για να λαμβάνει για παράδειγμα υπόψη τη σύνταξη και τα συμφραζόμενα.